{"id":169,"date":"2018-04-22T09:46:44","date_gmt":"2018-04-22T09:46:44","guid":{"rendered":"http:\/\/htb.com.pl\/?p=169"},"modified":"2021-08-28T13:05:10","modified_gmt":"2021-08-28T13:05:10","slug":"wszystkich-swietych-w-mojej-malej-ojczyznie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/htb.com.pl\/?p=169","title":{"rendered":"Wszystkich \u015awi\u0119tych w mojej ma\u0142ej Ojczy\u017anie"},"content":{"rendered":"
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n

\u00a0<\/span><\/p>\n

<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n
\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Jak co roku odwiedzi\u0142em groby Bliskich. Stoj\u0105c nad grobem Babci patrzy\u0142em na tablic\u0119 nagrobn\u0105. Obok imienia mojej Babci jest napisane Dr\u0105g Bronis\u0142aw zgin\u0105 na Majdanku.
\nPisa\u0142em ju\u017c o tym, ale powr\u00f3c\u0119. Powr\u00f3c\u0119 do tragedii wsi Kolonia \u0141ysak\u00f3w.<\/p>\n

\"\"
\n13 pa\u017adziernika 1942 roku przez t\u0105 wie\u015b przechodzi\u0142a grupa \u201dpartyzant\u00f3w\u201d , czemu cudzys\u0142\u00f3w? Ju\u017c wyja\u015bniam. Mieli rannego, za\u017c\u0105dali od So\u0142tysa konia, gdy ten odm\u00f3wi\u0142 zastrzelili go. To oficjalna wersja, ja mam informacje, \u017ce zabili go zwykli ch\u0142opi, bo uznali, \u017ce ten donosi na gestapo. Rzeczywi\u015bcie So\u0142tys mia\u0142 obowi\u0105zek raportowania co jaki\u015b czas, inaczej Niemcy zabili by jego i jego rodzin\u0119. Po dw\u00f3ch dniach Niemcy w odwecie spalili wie\u015b. Gdyby So\u0142tys da\u0142 konia, te\u017c pewnie by spalili, takie to by\u0142y czasy. Napisz\u0119 kiedy\u015b o tym szerzej. Pami\u0119tam jak Babcia wyja\u015bnia\u0142a mi kiedy\u015b znaczenie skr\u00f3tu AK – Armia Krajowa, dla babci ten skr\u00f3t to AK-kury AK-kaczki. Nie dziwi mnie to, je\u017celi zabito cz\u0142owieka, bo ten chcia\u0142 ratowa\u0107 wie\u015b przed pacyfikacj\u0105. So\u0142tys to jedyna osoba w Polsce, kt\u00f3ra zawsze by\u0142a wybierana demokratycznie, nawet za okupacji. Jak wida\u0107 demokracja nie jest taka z\u0142a. So\u0142tys potrafi\u0142 przewidywa\u0107 skutki swoich dzia\u0142a\u0144, \u201epartyzanci\u201d nie. 15-stego pa\u017adziernika 1942 roku spalono wie\u015b, mieszka\u0144c\u00f3w wygnano do szosy. Moi Rodzice prze\u017cyli t\u0105 tragedi\u0119, byli dzie\u0107mi. Opowiadali mi to tak.
\nPodjecha\u0142y ci\u0119\u017car\u00f3wki. Kompania wojska niemieckiego, kt\u00f3ra pacyfikowa\u0142a wie\u015b szybko zaj\u0119\u0142a miejsca w jednej z nich. Mieszka\u0144c\u00f3w \u0142adowano do pozosta\u0142ych. Ale by\u0142o za ma\u0142o miejsca. Dowodz\u0105cy oficer rozkaza\u0142 swoim \u017co\u0142nierzom opuszczenie ci\u0119\u017car\u00f3wki i marsz na piechot\u0119. Niemcy odm\u00f3wili. Zdenerwowany zabra\u0142 tylko m\u0119\u017cczyzn, pozostawi\u0142 kobiety i dzieci. Tak to ba\u0142agan w armii niemieckiej i niesubordynacja \u017co\u0142nierzy uratowa\u0142a moich Rodzic\u00f3w przed \u015bmierci\u0105. M\u0119\u017cczyzn wywieziono bowiem do Obozu Koncentracyjnego na Majdanku i wymordowano. Mnie zdziwi\u0142a ta niesubordynacja Niemc\u00f3w i jeszcze co\u015b. Babcia opowiada\u0142a mi, \u017ce jak ich prowadzili do szosy, jej m\u0105\u017c zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do jednego z niemieckich \u017co\u0142nierzy po Polsku. Powiedzia\u0142, \u017ce jego syn pogna\u0142 w las krowy i chcia\u0142by go odnale\u017a\u0107. Ten popatrzy\u0142 na swojego oficera, stwierdzi\u0142, \u017ce ten nie patrzy i powiedzia\u0142 do Dziadka po Polsku. Id\u017a! Dziadek opu\u015bci\u0142 kolumn\u0119 ale powr\u00f3ci\u0142. Powiedzia\u0142 co z wami to i ze mn\u0105. Dziadek ze strony mojego Taty, mia\u0142 wi\u0119cej szcz\u0119\u015bcia. Jego z transportu wyratowa\u0142a pracodawczyni dziadka. Niemka, o Polsko brzmi\u0105cym nazwisku Gawlik, dla kt\u00f3rej dziadek kopa\u0142 karpin\u0119. Rodziny tej Pani jeszcze nie odnalaz\u0142em. Natomiast rodzin\u0119 Niemca m\u00f3wi\u0105cego po polsku do mojego dziadka ze strony Mamy tak. Cz\u0142owiek ten nie prze\u017cy\u0142 wojny. Jego rodzina mieszka w Polsce. W okolicach miejscowo\u015bci Praszka. Kiedy\u015b tam by\u0142a granica polsko \u2013 niemiecka. Ludzie \u017cyli w zgodzie, robili nawet biznesy. Potomkowie wspominanego \u017co\u0142nierza opowiadali mi, jak kiedy\u015b ich rodzice zobaczyli u swojego polskiego s\u0105siada, po drugiej stronie rzeki Prosny, pi\u0119kne stado g\u0119si. Dowiedzieli si\u0119, \u017ce ich polski s\u0105siad potrzebuje nawoz\u00f3w sztucznych. Zorganizowali to tak, \u017ce naw\u00f3z znalaz\u0142 si\u0119 na \u0142\u0105ce Polaka a g\u0119si na \u0142\u0105ce Niemc\u00f3w.
\nMoi rodzice opowiadali mi jak ci\u0119\u017cko by\u0142o za okupacji. Pami\u0119tali. A ja widzia\u0142em r\u00f3\u017cnice pomi\u0119dzy mn\u0105, a moimi kuzynami. Ich dziadek, ten od karpiny, co prze\u017cy\u0142. pom\u00f3g\u0142 siostrze Ojca. Mieszkali w Zaklikowie. M\u00f3j Tata o\u017ceni\u0142 si\u0119 z moj\u0105 Mam\u0105, a jej Ojciec zgin\u0105\u0142 i by\u0142a bieda. Dopiero w latach siedemdziesi\u0105tych Tata zosta\u0142 kierownikiem w tartaku w Zaklikowie i dosta\u0142 mieszkanie s\u0142u\u017cbowe. Wkr\u00f3tce zacz\u0119li\u015bmy budowa\u0107 w\u0142asny dom. Gdy dom sta\u0142, sprowadzili\u015bmy Babci\u0119. Nie by\u0142o jeszcze wszystko wyko\u0144czone ale Babcia mieszka\u0142a i by\u0142a zadowolona. Kiedy\u015b robi\u0142em wod\u0119 w tym domu. Tak\u0105 z hydrofora. Na tym w\u0142a\u015bnie hydroforze montowa\u0142em ci\u015bnieniomierz, taki zegar. Babcia kt\u00f3ra wszystko obserwowa\u0142a, chcia\u0142a wiedzie\u0107 co b\u0119dzie jak si\u0119 ten zegar odkr\u0119ci. Powiedzia\u0142em, \u017ce co\u015b strasznego. Babcia powiedzia\u0142a, to nie montuj. Czemu zapyta\u0142em, bo jak przyjd\u0105 ruskie, to zabior\u0105 – ciasy, oni zawsze zabierali zegarki. Chocia\u017c – m\u00f3wi\u0142a dalej Babcia, by\u0142 taki jeden, ruski ale m\u0105dry, partyzant, dow\u00f3dca. Widz\u0105c ma\u015blane oczy Babci opowiadaj\u0105cej o partyzancie, co\u015b mnie tkn\u0119\u0142o. Zapyta\u0142em jak si\u0119 nazywa\u0142, powiedzia\u0142a, a ja zapisa\u0142em na gwarancji pompy wodnej. W\u0142\u0105czy\u0142em pomp\u0119, kr\u0119ci\u0142a si\u0119 w z\u0142\u0105 stron\u0119. Z\u0142y nawet nie zauwa\u017cy\u0142em, \u017ce Babcia odesz\u0142a pogada\u0107 ze swoimi kurami. Teraz odnalaz\u0142em to nazwisko, Niko\u0142aj Prokopiuk, wpisa\u0142em w Gogle i prosz\u0119.
\n\u017byciorys:
\nBy\u0142 Ukrai\u0144cem, urodzi\u0142 si\u0119 we wsi Samczyki w rejonie starokonstantynowskim, obwodzie chmielnickim, w rodzinie stolarza. Po uko\u0144czeniu w 1915 roku szko\u0142y parafialnej, pracowa\u0142 jako parobek. W 1916 roku zda\u0142 eksternistyczny egzamin 6-klasowego gimnazjum. Nast\u0119pnie pracowa\u0142 jako tokarz w cukrowni w Starych Sieniawach.
\nW 1918 roku wst\u0105pi\u0142 na ochotnika do oddzia\u0142\u00f3w walcz\u0105cych z oddzia\u0142ami polskimi na Ukrainie. W maju 1920 roku wcielony do Armii Czerwonej do 8 Dywizji Kawalerii Czerwonych Kozak\u00f3w. Uczestniczy w wojnie polsko-bolszewickiej. Po zako\u0144czeniu wojny kierownik biura rekrutacji Armii Czerwonej w miejscowo\u015bci Reszetowka na Wo\u0142yniu.
\nOd sierpnia 1921 roku w szeregach Czeka, zast\u0119pca naczelnika ekspozytury Czeka na rejon starokonstantynowski, od kwietnia 1923 roku komisarz do walki z bandytyzmem samodzielnego oddzia\u0142u GPU w Szepiet\u00f3wce, do kt\u00f3rego zada\u0144 nale\u017ca\u0142o zwalczenie resztek oddzia\u0142\u00f3w atamana Petlury i grup kontrrewolucyjnych. Nast\u0119pnie w oddziale ochrony granic OGPU w \u017bytomierzu. Od lutego 1924 roku naczelnik 20 oddzia\u0142u wojsk ochrony pogranicza w S\u0142awutach, nast\u0119pnie od kwietnia 1929 roku w 24 oddziale wojsk ochrony pogranicza w Mohylewie Podolskim, by\u0142 odpowiedzialny za prowadzenie dzia\u0142a\u0144 wywiadowczych na terenie Polski. Od kwietnia 1930 roku starszy inspektor zarz\u0105du OGPU (NKWD) na teren Ukrainy, a nast\u0119pnie jego szef. W 1935 roku przeniesiony do Centrali NKWD w Moskwie do Zarz\u0105du 1 (wywiad zagraniczny).
\nOd lipca 1937 do grudnia 1938 roku przebywa\u0142 w Hiszpanii uczestnicz\u0105c w wojnie domowej po stronie republikan\u00f3w. By\u0142 kolejno doradc\u0105 dow\u00f3dcy oddzia\u0142u partyzanckiego na froncie po\u0142udniowym, a nast\u0119pnie cz\u0142onkiem Rady Wojennej 14 Korpusu Armii Republika\u0144skiej, w sk\u0142ad kt\u00f3rego wchodzi\u0142y wszystkie oddzia\u0142y partyzanckie wojsk republika\u0144skich.
\nPo powrocie z Hiszpanii starszy oficer 1 Zarz\u0105du NKWD w Moskwie. Od pa\u017adziernika 1940 roku w Helsinkach, gdzie w ambasadzie ZSRR odpowiada\u0142 za dzia\u0142ania operacyjne oficer\u00f3w wywiadu na terenie Finlandii.
\nPo ataku Niemiec na ZSRR we wrze\u015bniu 1941 roku wr\u00f3ci\u0142 do ZSRR, gdzie zosta\u0142 dow\u00f3dc\u0105 2 bataliony 2 pu\u0142ku Samodzielnej Zmotoryzowanej Brygady NKWD. Na czele tego batalionu uczestniczy w bitwie pod Moskw\u0105.
\nOd listopada 1941 do czerwca 1942 roku naczelnik grupy operacyjnej 4 Zarz\u0105du NKWD przy Froncie Po\u0142udniowo-Zachodnim zajmuj\u0105cej si\u0119 szkoleniem i wysy\u0142aniem grup partyzanckich i sabota\u017cowych na ty\u0142y wroga.
\nW czerwcu 1942 roku zosta\u0142 zrzucony na ty\u0142ach wroga w rejonie Olewska na czele oddzia\u0142u specjalnego znaczenia NKWD. Z czasem oddzia\u0142 ten przekszta\u0142cony w zgrupowanie partyzanckie, zajmuj\u0105ce si\u0119 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 wywiadowcz\u0105 i dywersyjn\u0105. Pocz\u0105tkowo zgrupowanie walczy\u0142o na terenie Ukrainy, a w styczniu 1944 roku przekroczy\u0142o Bug i wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 w walkach partyzanckich na terenie Lubelszczyzny, m.in. w trakcie niemieckiej operacji przeciwpartyzanckiej \u201eSturmwind\u201d. W tym czasie dowodzi\u0142 wszystkimi oddzia\u0142ami partyzanckimi, zar\u00f3wno radzieckimi jak i polskimi w czasie bitwy na Porytowych Wzg\u00f3rzach.
\nW lipcu 1944 roku dowodzone przez niego zgrupowanie przesz\u0142o w Bieszczady, a nast\u0119pnie na teren S\u0142owacji, gdzie wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 w powstaniu s\u0142owackim. Na pocz\u0105tku wrze\u015bnia zaj\u0119\u0142o prze\u0142\u0119cz Ruski Put w Bieszczadach Wschodnich i broni\u0142o je do 1 pa\u017adziernika 1944 roku do momentu dotarcia tam oddzia\u0142\u00f3w Armii Czerwonej.
\nW dniu 5 listopada 1944 roku za m\u0119stwo i odwag\u0119 w trakcie wykonywania zada\u0144 specjalnych na ty\u0142ach wroga zosta\u0142 nagrodzony tytu\u0142em Bohatera Zwi\u0105zku Radzieckiego.
\nOd pa\u017adziernika 1944 roku naczelnik 4 Zarz\u0105du NKWD. W grudniu 1944 roku zosta\u0142 zast\u0119pc\u0105 szefa specjalnej misji NKWD do Chin, gdzie w latach 1944-1946 uczestniczy\u0142 w wojnie domowej, b\u0119d\u0105c doradc\u0105 i organizatorem wywiadu i kontrwywiadu chi\u0144skiej Armii Czerwonej.
\nPo powrocie z Chin w lipcu 1946 roku zosta\u0142 naczelnikiem Wydzia\u0142u Spraw Wewn\u0119trznych w Wojskowej Administracji Okupacyjnej Saksonii w Dre\u017anie. W marcu 1948 roku zosta\u0142 zast\u0119pc\u0105 naczelnika oddzia\u0142u w Zarz\u0105dzie ds. walki z bandytyzmem Ministerstwa Spraw Wewn\u0119trznych ZSRR. W sierpniu 1950 roku przeniesiony do rezerwy.
\nPo przeniesieniu do rezerwy aktywnie dzia\u0142a\u0142 w organizacjach kombatanckich, b\u0119d\u0105c cz\u0142onkiem Radzieckiego Komitetu Weteran\u00f3w Wojny. By\u0142 tak\u017ce cz\u0142onkiem zarz\u0105du Towarzystwa Przyja\u017ani Radziecko-Polskiej, cz\u0142onkiem Radzieckiego Komitetu Solidarno\u015bci z Greckimi Demokratami.
\nZmar\u0142 w Moskwie, gdzie mieszka\u0142. Pochowany zosta\u0142 na cmentarzu Nowodziewiczym w Moskwie. Koniec cytatu<\/strong><\/p>\n

Oto cz\u0142owiek<\/strong>, kt\u00f3ry w lasach Janowskich walczy\u0142 z Niemcami. Te lasy, moja ma\u0142a Ojczyzna, nigdy nie by\u0142y niemieckie. Bo by\u0142 Prokopiuk ze swoim oddzia\u0142em. To nie by\u0142a partyzantka w cudzys\u0142owie, 1700 \u017co\u0142nierzy walczy\u0142o w okopach, nie by\u0142y to jakie\u015b pojedyncze akcje, po kt\u00f3rych Niemcy si\u0119 m\u015bcili na ludno\u015bci cywilnej. Wysadzali poci\u0105gi z zaopatrzeniem dla niemieckiej armii. Pisa\u0142em co to oznacza we wpisie o Generale MacArthurze. Tato opowiada\u0142 mi, \u017ce w takich wysadzanych poci\u0105gach czasem jechali \u017co\u0142nierze radzieccy wzi\u0119ci do niewoli. Uzupe\u0142niali oni oddzia\u0142 Prokopiuka, st\u0105d by\u0142 tak liczny. W wysadzanych poci\u0105gach jecha\u0142a \u017cywno\u015b\u0107, nie trzeba by\u0142o zabiera\u0107 ludziom kur i kaczek. Ceni\u0119 ludzi my\u015bl\u0105cych, wybiegaj\u0105cych dalej ni\u017c czubek w\u0142asnego nosa. Dlatego pojecha\u0142em na Porytowe Wzg\u00f3rze, stoi tam jeszcze pomnik upami\u0119tniaj\u0105cy Prokopiuka, jego \u017co\u0142nierzy – i Polak\u00f3w, kt\u00f3rzy w obliczu kl\u0119ski te\u017c walczyli pod dow\u00f3dztwem Prokopiuka. Polacy i Rosjanie le\u017c\u0105 tam teraz razem, za pomnikiem, na cmentarzu.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Zapalaj\u0105c im znicze, zobaczy\u0142em starsz\u0105 Pani\u0105. Mog\u0119 si\u0119 myli\u0107 ale chyba by\u0142a ze Zbowidu. Mia\u0142a na pewno wi\u0119cej ni\u017c 90 lat. Popatrzy\u0142a na mnie i m\u00f3wi, kto im jak ja umr\u0119 te znicze tu b\u0119dzie pali\u0142. Ja, odpowiedzia\u0142em, a jak umr\u0119 m\u00f3j Syn. Porozmawiali\u015bmy jeszcze chwil\u0119, widz\u0105c, \u017ce mi nie dowierza, \u017cegnaj\u0105c si\u0119 uca\u0142owa\u0142em J\u0105 w d\u0142o\u0144. Zda\u0142em sobie spraw\u0119, \u017ce dawno, bardzo dawno tego nie robi\u0142em. Ca\u0142owanie w d\u0142o\u0144, czy noszenie garnituru , nie jest proste. Trzeba mie\u0107 klas\u0119. Przypomina mi si\u0119 jeden z naszych polityk\u00f3w, jak poca\u0142owa\u0142 w r\u0119k\u0119 swego ministra. Tak \u2013 to dlatego nie ca\u0142uj\u0119 Pa\u0144 w d\u0142o\u0144.
\nKochani \u2013 jak b\u0119dziecie w Lasach Janowskich odwied\u017acie pomnik na Porytowym Wzg\u00f3rzu. Tylko nie m\u00f3wcie naszym \u201eelitom\u201d gdzie to jest. Znajd\u0105 i rozwal\u0105.
\nNast\u0119pny wpis b\u0119dzie o nawr\u00f3ceniu Oficera Ludowego Wojska Polskiego. Prosz\u0119 przeczyta\u0107, ju\u017c widz\u0119 te miny. Nie, to nie o cudzie za spraw\u0105 Antoniego Macierwicza, b\u0119dzie to zupe\u0142nie inne nawr\u00f3ceni. No i nie cud. Takie zwyk\u0142e, nawet troch\u0119 zabawne nawr\u00f3cenie.<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u00a0 Jak co roku odwiedzi\u0142em groby Bliskich. Stoj\u0105c nad grobem Babci patrzy\u0142em na tablic\u0119 nagrobn\u0105. Obok imienia mojej Babci jest napisane Dr\u0105g Bronis\u0142aw zgin\u0105 na Majdanku. Pisa\u0142em ju\u017c o tym, ale powr\u00f3c\u0119. Powr\u00f3c\u0119 do tragedii wsi Kolonia \u0141ysak\u00f3w. 13 pa\u017adziernika 1942 roku przez t\u0105 wie\u015b przechodzi\u0142a grupa \u201dpartyzant\u00f3w\u201d , czemu cudzys\u0142\u00f3w? Ju\u017c wyja\u015bniam. Mieli rannego, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":54538,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-169","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-daty-i-fakty-blog"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/htb.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/04\/Porytowe-1.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/htb.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/169","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/htb.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/htb.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/htb.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/htb.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=169"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/htb.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/169\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":54540,"href":"https:\/\/htb.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/169\/revisions\/54540"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/htb.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/54538"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/htb.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=169"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/htb.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=169"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/htb.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=169"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}